TY - JOUR ID - 154 TI - آسیب‌شناسی نظارت قانونی و شرعی قضات دادگاه‌ها بر مقررات ‌دولتی در ایران JO - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) JA - 19 LA - fa SN - 2423-5725 AU - Mohammad Amin, AD - استادیار - دانشگاه سمنان Y1 - 2020 PY - 2020 VL - 9 IS - 2 SP - 7EP - 24دیوان عدالت اداری ,مقررات دولتی ,اصل 170 قانون‌اساسی ,قضات دادگاه‌ها ,DO - AB - پیش بینی سطح ضعیف نظارت قضایی بر مقررات دولتی توسط قضات دادگاه ها در صدر اصل 170 قانون اساسی، در کنار نظارت گسترده و مؤثر دیوان عدالت اداری، اشکالاتی در نظام حقوقی ایران ایجاد کرده است. در قالب پژوهشی توصیفی ـ تحلیلی، ضمن اثبات مرسوم بودن این شیوه از نظارت در بین کشورهایی که مشابه نظام قضایی ایران، از الگوی نظارت قضایی بر مقررات دولتی از طریق دادگاه های عمومی و دادگاه های اختصاصی استفاده می کنند، «ایجاد تشتت در رویه‌ی قضایی و آرای محاکم» و «عدم توجه به مرجع صالح جهت اعمال نظارت شرعی بر مقررات دولتی» به عنوان مهم ترین اشکالات سازوکار مزبور شناسایی شدند. لذا پیش بینی سازوکارهایی که منجر به نظام مند و محدود کردن اطلاق صلاحیت قضات دادگاه ها شود و فراهم کردن امکان استفاده‌ی حداکثری از ظرفیت کارشناسی و تخصصی دیوان، راهکارهای مناسبی برای جلوگیری از بروز تشتت در رویّه‌ی قضایی دانسته شد. از سوی دیگر، با عطف توجه به عبارت ذیل اصل 4، نظارت شرعی بر مقررات دولتی تنها در صلاحیت فقهای شورای نگهبان دانسته شد و قضات دادگاه ها مکلف به استعلام از آنها دانسته شدند. UR - https://hoghoughi.nashriyat.ir/node/154 L1 - https://hoghoughi.nashriyat.ir/sites/hoghoughi.nashriyat.ir/files/article-files/1_13.pdf ER -