TY - JOUR ID - 5004434 TI - تنش میان عدالت کیفری بین‌المللی و حاکمیت دموکراتیک: واکاوی نظریه مارتین الگلین با تاکید بر پرونده‌های نتانیاهو و پوتین JO - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) JA - 19 LA - fa SN - 2423-5725 AU - khanjani lesko, reza AD - Y1 - 2025 PY - 2025 VL - 14 IS - 2 SP - EP - KW - دیوان کیفری بینالمللی KW - اساسنامۀ رم KW - دموکراسی KW - حاکمیت KW - تکمیلیبودن KW - مارتین الگلین KW - قانونسالاری قضایی KW - نورنبرگ DO - 10.22034/hoghoughi.2026.5004434 AB - نسبت میان دادگستری کیفری بینالمللی و حاکمیت دموکراتیک بار دیگر به یکی از مناقشه برانگیزترین مسائل حقوق بینالملل عمومی معاصر تبدیل شده است. گفتمان مسلط پس از ۱۹۴۵ و به ویژه اساسنامۀ رم (۱۹۹۸) بر این پیشفرض استوار بود که مسئولیت کیفری فردی و حاکمیت ملی مکمل یکدیگرند، اما رویههای اخیر به ویژه صدور احکام جلب دیوان کیفری بینالمللی علیه ولادیمیر پوتین (۲۰۲۳) و بنیامین نتانیاهو (۲۰۲۴ ) تنشی ساختاری میان منطق قضاییشدۀ حقوق کیفری بینالمللی و منطق دموکراتیک ارادۀ سیاسی ملتها را آشکار ساخته است. این پژوهش با بسط فلسفۀ انتقادی حقوق عمومی مارتین الگلین از سطح ملی به سطح بینالمللی استدلال میکند که حقوق کیفری بینالمللی نیز، همچون حقوق اساسی داخلی، میان دو کارکرد تحویلناپذیر در نوسان است: محدودسازی قدرت سیاسی و تأسیس آن با تکیه بر رژیم تکمیلیبودن) ماده ۱۷ اساسنامۀ رم(، تبارشناسی فکری منشور دادگاه نظامی بینالمللی نورنبرگ، و مناقشۀ معاصر پیرامون آنچه استثنای دموکراتیک بر صلاحیت دیوان کیفری بینالمللی خوانده میشود، این مقاله نشان میدهد که استناد گزینشی دموکراسیهای قدرتمند به اعتبارنامۀ حاکمیت قانون اصل تکمیلی بودن را از سازوکاری حافظ حاکمیت به ابزاری برای اعمال معیارهای دوگانه بدل کرده و بحران مشروعیت نهادی را که قرار بود پاسخگویی را جهانی کند، تعمیق بخشیده است. UR - https://hoghoughi.nashriyat.ir/node/5004434 L1 - ER -