راهبردهاي فقه اماميه در تضمين حق حريم خصوصي شهروندان

  • warning: Missing argument 1 for t(), called in D:\WebSites\nashriyat.ir\themes\tem-nashriyat\upload_attachments.tpl.php on line 15 and defined in D:\WebSites\nashriyat.ir\includes\common.inc on line 962.
  • warning: htmlspecialchars() expects parameter 1 to be string, array given in D:\WebSites\nashriyat.ir\includes\bootstrap.inc on line 869.

سال دهم، شماره اول، پياپي 18، پاييز و زمستان 1399

اميركشتگر/ دانشجوي دكتراي فقه و مباني حقوق اسلامي دانشگاه تهران 
* حسين جاور/ استاديار گروه حقوق خصوصي دانشگاه تهران     hjavar@ut.ac.ir
دريافت: 13/04/1399 ـ پذيرش: 05/10/1399
چكيده
‌حريم خصوصي به‌عنوان محدوده‌اي امن از زندگي افراد که مصونيت از پايش، رهگيري و تعرض را مي‌طلبد، نوعي نياز فطري و ديرين محسوب مي‌شود که امروزه در اثر توسعه تکنولوژي و قدرت ابزارهاي ارتباطي، نگراني‌ها درباره نقض آن رو به فزوني گذاشته است. بنابراين، در شرايط کنوني حمايت از حريم خصوصي و تضمين حقِ بر آن، اهميت بيشتري پيدا کرده است. در پاسخ به اين نگراني‌ها، گفتمان ويژه‌اي در مطالعات حقوق و علوم اجتماعي به عنوان «حق بر حريم خصوصي» شکل گرفته است. نظام‌هاي حقوقي هرکدام رويکرهاي خاصي در حمايت از حق مزبور اتخاذ کرده‌اند. پرسشي که مطرح مي‌شود اين است که راهبردهاي فقه اماميه در حمايت و تضمين اين حق چگونه است؟. بررسي منابع و مباني فقه اماميه نشان مي‌دهد که اين حق، از ابتداي تشريع احکام اسلامي، مورد اهتمام بوده و در چهار ساحت مورد حمايت قرار گرفته است. نخست، تدابير بازدارنده (مشتمل بر کنترل عوامل انگيزشي نقض حريم خصوصي و صدور احکام محدودکننده‌ي نقض)؛ دوم، حمايت در ضمن قواعد عمومي؛ سوم، تحريم و تجريم مصاديق نقض؛ چهارم، پاره‌اي ضمانت اجراهاي مناسب مقام. نوشتار حاضر ابعاد راهبردهاي حمايتي يادشده را با رويکردي تحليلي- توصيفي در فقه اماميه بررسي مي‌کند.
كليدواژه‌ها: حريم خصوصي؛ فقه اماميه؛ بازدارندگي؛ سياست كيفري؛ ضمانت اجرا.


 

سال انتشار: 
1399
شماره مجله: 
18
شماره صفحه: 
25