اندیشه‌های حقوق عمومی، سال دوازدهم، شماره دوم، پیاپی 23، بهار و تابستان 1402، صفحات 103-122

    هم‌افزایی برای پاسداشت کرامت انسانی: کاوشی در مناسبات حقوق بین‌الملل بشردوستانه و حقوق بین‌الملل کیفری

    نوع مقاله: 
    ترویجی
    نویسندگان:
    ✍️ محسن قدیر / استاديار گروه حقوق بين‌الملل، دانشکده‌ حقوق دانشگاه قم / mn.ghadir@gmail.com
    موسی کرمی / دانشجوي دکتري حقوق بين‌الملل عمومي، دانشکده‌ حقوق دانشگاه قم / mousakarami136767@yahoo.com
    زهرا حسن جان زاده کشتلی / دانشجوي دکتري حقوق بين‌الملل عمومي دانشکده‌ حقوق دانشگاه قم / z.hasanjanzadeh@gmail.com
    چکیده: 
    میان «حقوق بین الملل کیفری» و «حقوق بین الملل بشردوستانه» به عنوان دو شاخه از «حقوق بین الملل عمومی» پیوندی ناگسستنی وجود دارد. ازیک سو، حقوق بین الملل بشردوستانه بستر طرح مسئولیت کیفری فردی در حقوق بین الملل کیفری است. و از سوی دیگر، حقوق بین الملل کیفری آنگاه که ناظر به جنایات جنگی است، مکمل و ضامن کارآمدی حقوق بین الملل بشردوستانه است. هدف از این نوشتار که از رهگذر شیوه توصیفی ـ تحلیلی و با تکیه بر مقالات، کتاب ها، پرونده های حقوقی بین المللی و مانند آن انجام گرفته، بررسی مناسبات حقوق بین الملل بشردوستانه و حقوق بین الملل کیفری است. افزون بر آن، توسعه حقوق بین الملل بشردوستانه و به ویژه حقوق مخاصمات مسلحانه غیربین المللی در سال های اخیر از رهگذر حقوق بین الملل کیفری و برپایی دادگاه های کیفری بین المللی امری مسلم و روشن می نماید. نقش قواعد حقوق بشردوستانه در تحول و تکامل حقوق بین الملل کیفری را نیز نمی توان نادیده گرفت. به دیگر سخن، میان این دو شاخه از حقوق بین الملل عمومی تأثیر و تأثری متقابل وجود دارد و هدف مشترک هر دو در نهایت، پاسداشت کرامت انسان است. البته حقوق بین الملل کیفری کنونی برای حقوق بشردوستانه مخاطراتی (از جمله به حاشیه رانده شدن رویکرد پیشگیرانه در برابر نقض های حقوق بشردوستانه، انحراف از اهداف حقوق بشردوستانه از رهگذر مجرم محوری به جای قربانی محوری و از این دست) دارد که در این مقاله به بحث گذارده می شوند.
    Article data in English (انگلیسی)
    Title: 
    Synergism to Honor Human Dignity: a Research on the Relationship between International Humanitarian Law and International Criminal Law
    Abstract: 
    There is an inseparable connection between "criminal international law" and "international humanitarian law" as two branches of "general international law". International humanitarian law is the basis for presenting the concept of individual criminal responsibility in the international criminal law on the one hand; and when dealing with war crimes, international criminal law complements and guarantees the effectiveness of international humanitarian law on the other hand. Using a descriptive-analytical method and referring to articles, books, international legal cases and the like, the purpose of this article is to examine the relationship between international humanitarian law and international criminal law. In addition, it is clear that the development of international humanitarian law and especially the law of non-international armed conflicts in recent years has been via international criminal law and the establishment of international criminal courts. The role of humanitarian laws in the development and evolution of international criminal law cannot be ignored either. In other words, there is a mutual influence between these two branches of public international law, and the common goal of both is ultimately to honor human dignity. Yet the present international criminal law endangers some humanitarian rights (for example, it marginalizes the preventive approach for the violation of humanitarian rights, is deviated from the goals of humanitarian rights due to having a criminal-oriented approach instead of a victim-oriented one, and etc.) which are discussed in this article.
    References: 
    References: 
    • بيگ‌زاده، ابراهيم، 1375، «سازمان ملل متحد و محاکم کيفري بين‌المللي: تئوري و عمل»، تحقيقات حقوقي، دوره اول، ش 18، ص 39ـ146.
    • حدادي، مهدي، 1389، «استناد به مسئوليت دولت ناشي از نقض تعهدات عام‌الشمول»، حقوقي بين‌المللي، دوره بيست و هفتم، ش 42، ص 89ـ124.
    • زماني، سيدقاسم و رضا شيران خراساني، 1396، «تمايز بين نابودسازي به‌عنوان مصداقي از جنايت عليه بشريت با نسل‌کشي در پرتو اسناد ديوان کيفري بين‌المللي»، تحقيقات حقوقي، دوره بيستم، ش 80، ص 135ـ156.
    • زماني، سيدقاسم و هاله حسيني اکبرنژاد، 1394، «جامعه‌ بين‌المللي و عدالت کيفري جهاني»، مطالعات حقوقي بين‌المللي، دوره چهل و پنجم، ش 3، ص 315ـ339.
    • ساعد، نادر، 1393، حقوق بشردوستانه و مسائل نوظهور (جنگ‌هاي پسانوين)، چ دوم، تهران، خرسندي.
    • ساعد، نادر، 1394، اسناد قانوني ايران و حقوق بشردوستانه، چ دوم، تهران، خرسندي.
    • سياپوش، علي‌اکبر، 1397، نقش محاکم بين‌المللي کيفري در توسعة حقوق بين‌الملل بشردوستانه، رساله دکتري حقوق بين‌الملل عمومي، تهران، دانشگاه شهيد بهشتي.
    • شريفي طرازکوهي، حسين، 1389، «پارادوکس‌هاي نظام بين‌المللي در اجراي حقوق بشر و بشردوستانه در غزه»، در: نادر ساعد (ترجمه و تحقيق)، غزه و حقوق بين‌الملل، تهران، مجمع جهاني صلح اسلامي.
    • شهبازي، آرامش، 1389، نظام حقوق بين‌الملل؛ وحدت در عين کثرت، تهران، مؤسسة مطالعات و پژوهش‌هاي حقوقي شهر دانش.
    • عزيزي، ستار، 1394، حمايت از اقليت‌ها در حقوق بين‌الملل، چ دوم، تهران، مؤسسة مطالعات و پژوهش‌هاي حقوقي شهر دانش.
    • فضائلي، مصطفي، 1392، دادرسي عادلانه: محاکمات کيفري بين‌المللي، چ سوم، تهران، مؤسسة مطالعات و پژوهش‌هاي حقوق شهر دانش.
    • فلک، ديتر، 1392، حقوق بشردوستانه در مخاصمات مسلحانه، ترجمة سيدقاسم زماني و نادر ساعد، چ سوم، تهران، مؤسسة مطالعات و پژوهش‌هاي حقوقي شهر دانش.
    • فيوضي، رضا، 1386، حقوق بين‌المللي کيفري، تهران، دانشگاه تهران.
    • قربان‌نيا، ناصر، 1390، حقوق بشر و حقوق بشردوستانه، چ دوم، تهران، پژوهشگاه فرهنگ و انديشه اسلامي.
    • کَسِسه، آنتونيو، 1387، حقوق کيفري بين‌المللي، ترجمة حسين پيران، اردشير اميرارجمند و زهرا موسوي، تهران، جنگل.
    • کولب، رابرت و ريچارد هايد، 1394، درآمدي بر حقوق مخاصمات مسلحانه، ترجمة سيدحسام‌الدين لساني، تهران، مجد.
    • کيتي‌چايساري، کريانگ‌ساک، 1389، حقوق کيفري بين‌المللي، ترجمة حسين آقايي جنت‌مکان، چ سوم، تهران، جنگل.
    • ممتاز، جمشيد و اميرحسين رنجبريان، 1393، حقوق بين‌الملل بشردوستانه؛ مخاصمات مسلحانه داخلي، چ چهارم، تهران، ميزان.
    • Ambos, Kai, 2013, Treatise on International Criminal Law, Oxford, Oxford University Press.
    • Bohrer, Ziv; Dill, Janina and Duffy, Helen, 2020, Applicability of International Humanitarian Law, Cambridge, Cambridge University Press.
    • Davidson, Caroline, 2017, "How to Read International Criminal Law: Strict Construction and the Rome Statute of the International Criminal Court", St. John's Law Review, V. 91, N. 1, p. 37-103.
    • Hill-Cawthorne, Lawrence, 2017, "Rights under International Humanitarian Law", European Journal of International Law, V. 28, N. 4, p. 1187-1216.
    • ICTR, 1998, The Prosecutor v. Jean-Paul Akayesu (Trial Chamber/Judgment), Case No. ICTR-96-4-T.
    • ICTR, 2001, The Prosecutor v. Jean-Paul Akayesu (Appeals Chamber/Judgment), Case No. ICTR-96-4-A.
    • ICTY, 1995, Prosecutor v. Dusko Tadic aka "Dule" (Decision on the Defence Motion for Interlocutory Appeal on Jurisdiction), Case No. IT-94-1.
    • ICTY, 1996, The Prosecutor v. Milan Martic (Rule 61 Decision), Case No. IT-95-11-I.
    • ICTY, 2000, The Prosecutor v. Kupreškic (Trial Chamber/Judgment), Case No. IT-95-16-T.
    • ICTY, 2003, The Prosecutor v. Stanislav Galic (Trial Chamber/Judgment), Case No. IT-98-29-T.
    • ICTY, 2006, The Prosecutor v. Stanislav Galic (Appeals Chamber/Judgment), Case No. IT-98-29-A.
    • Kalshoven, Frits, 2004, "From International Humanitarian Law to International Criminal Law", Chinese Journal of International Law, V. 3, N. 1, p. 151-161.
    • Krieger, Heike, 2021, Law-Making and Legitimacy in International Humanitarian Law, Massachusetts, Edward Elgar Publising.
    • Meron, Teodor, 1995, "International Criminalization of Internal Atrocities", American Journal of International Law, V. 89, Issue 3, p. 554-577.
    • Sassoli, Marco, 2019, International Humanitarian Law, Massachusetts, Edward Elgar Publising.
    • Stahn, Carsten, 2019, A Critical Introduction to International Criminal Law, Cambridge, Cambridge University Press.
    • Zenginkuzucu, Dikran M., 2021, "Enforcement of the Cooperation Obligation with the ICC for the Accountability under International Criminal Law", Journal of International Criminal Law (JICL), V. 2, Issue 1, p. 1-17.
    شیوه ارجاع به این مقاله: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    قدیر، محسن، کرمی، موسی، حسن جان زاده کشتلی، زهرا.(1402) هم‌افزایی برای پاسداشت کرامت انسانی: کاوشی در مناسبات حقوق بین‌الملل بشردوستانه و حقوق بین‌الملل کیفری. دو فصلنامه اندیشه‌های حقوق عمومی، 12(2)، 103-122

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    محسن قدیر؛ موسی کرمی؛ زهرا حسن جان زاده کشتلی."هم‌افزایی برای پاسداشت کرامت انسانی: کاوشی در مناسبات حقوق بین‌الملل بشردوستانه و حقوق بین‌الملل کیفری". دو فصلنامه اندیشه‌های حقوق عمومی، 12، 2، 1402، 103-122

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    قدیر، محسن، کرمی، موسی، حسن جان زاده کشتلی، زهرا.(1402) 'هم‌افزایی برای پاسداشت کرامت انسانی: کاوشی در مناسبات حقوق بین‌الملل بشردوستانه و حقوق بین‌الملل کیفری'، دو فصلنامه اندیشه‌های حقوق عمومی، 12(2), pp. 103-122

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    قدیر، محسن، کرمی، موسی، حسن جان زاده کشتلی، زهرا. هم‌افزایی برای پاسداشت کرامت انسانی: کاوشی در مناسبات حقوق بین‌الملل بشردوستانه و حقوق بین‌الملل کیفری. اندیشه‌های حقوق عمومی، 12, 1402؛ 12(2): 103-122